300 etorkini ustez egindako iruzurra ikertzen ari dira Bizkaian

Publicada 29 de Febrero de 2012 17:48

Berria

Lan kontratu eta baimen faltsuak tramitatzeagatik, 1.000 eta 2.000 euro artean ordainarazten zieten kanpotarrei

SOS Arrazakeriak jakinarazi duenez, gutxienez 11 prozedura daude zabalik

Maite Asensio Lozano Bilbo. Berria

2007 eta 2011 artean 300 etorkini baino gehiagori ustez egindako iruzur bat ikertzen ari da Bilboko Instrukzio Epaitegia. Bizkaiko SOS Arrazakeriak atzo jakinarazi zuenez, gutxienez 11 prozedura daude zabalik soilik Bizkaian, paperak lortu nahi zituzten kanpotarrei gezurrezko izapideak egitearen truke dirua kobratu zietelakoan. Atzerritarren Espainiako Legeak immigranteak «babesik gabe» uzten dituela baliatzea leporatu die salatuei SOS Arrazakeriak.

Paperik gabeko etorkinei egin zieten ustezko iruzurra, gizarte errotzearen bidez euren egoera erregularizatzeko asmotan zeudenean. Immigranteek aholkularitza edo abokatu bulego batzuetara jotzen zuten; han, lanpostu bat lortzea hitzematen zieten, eta lan kontratuaren bidez hemen bizitzeko eta lan egiteko baimena kudeatu ahal izango zutela ere esaten zieten. Gestio eta tramiteen truke 1.000 eta 2.000 euro artean eskatzen zieten kanpotarrei.

Baina agindutako lan kontratuak faltsuak ziren. Espainiako Gobernuak Bilbon duen azpiordezkaritzan kudeatzen dira dokumentuok, baina handik atzera botatzen zituzten, kontratuan ageri ziren enpresak ez zirelako existitzen, edota enpresa txikiak izanik ez zeukatelako kontratazioak egiteko gaitasunik; maiz, paperetan agertzen ziren enpresek ere ez zekiten kontratuotan haien izena erabiltzen ari zirenik.

Etorkinek kontuak eskatzen zituztenean, beste gezurren bat esaten zieten —administrazioaren hutsa zela, edo helegitea jarriko zutela—, edo mehatxu egiten zieten, paperik gabe zeudela gogora ekarriz. «Egoera irregularrean dauden pertsonak ahul eta prekario bihurtzen ditu Atzerritarren Legeak, eta abokatu, aholkulari edo enpresaburu horiek horretaz aprobetxatu dira», salatu du SOS Arrazakeriako kide Brigida Ridruejok.

Salaketa jarri duten gehienak gizonezkoak dira, euretako asko Senegalgoak dira, baina badaude Magreb ingurukoak eta Latinoamerikako batzuk ere ustezko iruzurra jasandakoen artean. Carlos Lorenzo abokatua kanpotarron «premia larriaz» mintzatu da: «Ez dituzte legeak ezagutzen, eta batzuetan hizkuntzak ere ez; errazagoa da horrelako egoera desesperatuan daudenak manipulatzea eta engainatzea».

Helduren falta

Eusko Jaurlaritzak Heldu zerbitzua eta etorkinentzako beste zenbait aholkularitza publiko kendu izanak egoera okertu duela ohartarazi dute SOS Arrazakeriako kideek. «Helduren hutsunearen ondorioz, egoera irregularrean daudenek ez daukate erreferentzia punturik, ezin dituzte eskaintzak erkatu, eta gehiegikeriei bide ematen zaie», esan du Ridruejok.

Alonsok erantsi du etorkinen babesgabetasuna, sozialaz gain, instituzionala ere badela. Haren ustez, erakundeek ez dituzte halako iruzurrak saihesten: «Administrazio polizialean eta judizialean badakite horrelakoak gertatzen direla, zigorrak ere badaude, baina ez dute ezer egiten etorkinak ohartarazteko».

2008an zigortutako abokatu bat ikertzen ari dira 9 kasutan

Etorkinei iruzur egiteagatik zigortu eta hilabete gutxira atxilotu zuten, inhabilitatuta zegoenean

M. A. L. Bilbo

Ez da lehen aldia. Paperik ez edukitzeak immigranteak ahul egiten dituela badakite, eta, horretaz aprobetxatuta, dirua ateratzen saiatzen dira. Behin eta berriro. Izatez, Bilboko Instrukzio Epaitegian zabalik dauden 11 prozesuetako bederatzitan, etorkinei iruzur egiteagatik zigortuta egon den abokatu bat ikertzen ari dira. SOS Arrazakeriak gogora ekarri du kasua: 2005ean 40 lagun ingururi egin zien iruzurra, dozena erdi bat enpresaren bidez kontratu faltsuak eginez.

2008ko maiatzean zigortu zuten: bi urteko espetxea, 4.680 euroko isuna, bi urteko inhabilitazioa, eta 30.740 euroko kalte-ordaina. Halere, abokatua ez zen kartzelara joan, aurrekaririk ez zuelako; zuzenbidean jarduteko inhabilituta zegoela atxilotu zuten 2008ko irailean.

Sei hilabete eta hiru urte arteko espetxe zigorra dakar horrelako iruzurrak. Baina, Carlos Alonso abokatuaren arabera, delitu bera berriz egitea astungarria litzateke salatutako abokatuarentzat, epaitegiak zigortuko balu. Bizkaiko Abokatuen Bazkunak ere haren aurkako salaketan parte hartu du.

Prozesu motela

Ez da lehen aldia abokatu bati etorkinei iruzur egitea egotzi zaiona, baina antzeko salaketetatik errugabe jotakoak ere izan dira. 2007an zeresan a eman zuen Bilboko beste abokatu bat ehun immigrante engainatzeaz errugabetu izanak; «etorkinen kontraesanengatik» absolbitu zuten». SOS Arrazakeriak ez ezik, fiskalak ere frogatutzat jo zuen iruzurra.

Dena den, Alonsok uste du oraingoan ez dela zaila izango delitua frogatzea, dokumentazioa badaukatelako, eta horren truke ustezko iruzurgileek dirua jaso zutela egiaztatzeko modua ere badagoelako.

Edonola ere, gaineratu du prozedurak hain luze jotzeak ez duela laguntzen. Lehenengo kasuak 2008an agertu ziren, eta oraindik diligentzien fasean daude, hau da, ikertzen. «Horrek zigorgabetasun sentipena eragin dezake ustezko iruzurgileengan». Gainera, salaketek aurrera egiten ez dutela antzemateak eragina du, sarritan, etorkinengan: «Pentsa dezakete ustezko iruzurgileak zuzen dabiltzala, ez direla legez kanpoko ezer egiten ari».

Bizilagunak 2019

BIZILAGUNAK 2019

Portada

Valla

Fotografía Amnistía Internacional

Banner Docu Sos Cast

Colabora

Colabora económicamente con SOS Racismo de la forma que tú prefieras:

Socios Es
Comunicación

Revista Mugak

Mugak64 65 Portada

nº64 Y 65